IATA Cảnh Báo Rủi Ro Jet Fuel Crack Spread: Air Cargo Có Thể Chịu Áp Lực Mới?

Giá nhiên liệu hàng không đang trở thành một trong những vấn đề đáng chú ý đối với ngành Air Cargo trong năm 2026. Không chỉ giá dầu thô tăng, khoảng chênh lệch giữa giá Jet Fuel và giá dầu thô, được gọi là Jet Fuel Crack Spread, cũng đang tạo thêm áp lực lên chi phí khai thác.

Trong phân tích công bố ngày 11/9/2026, IATA cảnh báo những thay đổi mang tính cấu trúc trên thị trường năng lượng đang làm gia tăng rủi ro đối với crack spread.

Jet Fuel Crack Spread là gì?

Crack spread là mức chênh lệch giữa giá sản phẩm lọc dầu và giá dầu thô.

Trong ngành hàng không, Jet Fuel Crack Spread thể hiện phần chênh lệch giữa giá nhiên liệu máy bay và giá dầu thô Brent.

Khi crack spread tăng, giá Jet Fuel có thể tăng nhanh hơn giá dầu thô.

Điều này khiến các hãng hàng không phải đối mặt với chi phí nhiên liệu cao hơn ngay cả khi giá dầu thô không tăng tương ứng.

Vì sao IATA cảnh báo về crack spread?

Theo IATA, thị trường Jet Fuel đang chịu tác động từ nhiều yếu tố.

Hệ thống lọc dầu hiện có lượng công suất dự phòng hạn chế. Chuỗi cung ứng nhiên liệu cũng kém linh hoạt hơn trước.

Trong bối cảnh đó, một cú gián đoạn nguồn cung dầu có thể nhanh chóng chuyển thành tình trạng thiếu hụt các sản phẩm nhiên liệu tinh chế.

IATA dự báo crack spread Jet Fuel có thể vượt 57 USD/thùng trong năm 2026 nếu các gián đoạn nguồn cung tiếp tục kéo dài.

Giá Jet Fuel đang tăng mạnh

Áp lực này đã thể hiện rõ trên thị trường.

Theo IATA Fuel Price Monitor, giá Jet Fuel trung bình toàn cầu trong tuần gần nhất tăng 6,1% so với tuần trước, lên 181,46 USD/thùng.

Trước đó, IATA cho biết giá Jet Fuel trong tháng 7/2026 đã tăng 12,2% so với tháng trước và cao hơn 56,9% so với cùng kỳ năm 2025.

Những biến động này có thể nhanh chóng tác động đến chi phí vận chuyển hàng hóa bằng đường hàng không.

Air Cargo chịu tác động như thế nào?

Nhiên liệu là một trong những khoản chi phí lớn nhất của các hãng hàng không.

IATA dự báo nhiên liệu sẽ chiếm khoảng 31,4% tổng chi phí hoạt động của các hãng hàng không trong năm 2026, tăng từ 25,4% trong năm 2025.

Khi chi phí nhiên liệu tăng, các hãng có thể phải điều chỉnh:

• Cước vận chuyển Air Freight.
• Fuel Surcharge.
• Giá dịch vụ Air Express.
• Giá thuê công suất freighter.
• Chi phí vận chuyển trên các tuyến đường dài.

Tác động cuối cùng sẽ phụ thuộc vào từng hãng, từng tuyến bay và mức độ cạnh tranh trên thị trường.

Châu Âu có nguy cơ chịu áp lực nguồn cung

Một diễn biến đáng chú ý khác đang diễn ra tại châu Âu.

Theo Reuters ngày 21/9/2026, châu Âu có thể đối mặt với thâm hụt Jet Fuel khoảng 510.000 thùng/ngày trong quý IV/2026 do nguồn cung từ Trung Đông bị gián đoạn.

Tồn kho Jet Fuel tại trung tâm Amsterdam–Rotterdam–Antwerp cũng đã giảm xuống mức thấp nhất trong khoảng bảy năm.

Trong bối cảnh đó, châu Âu đang tăng nhập khẩu Jet Fuel từ các khu vực khác. Hàn Quốc đã trở thành một nguồn cung đáng chú ý, với lượng xuất khẩu Jet Fuel sang châu Âu trong tháng 9 đạt khoảng 129.000 thùng/ngày theo dữ liệu Kpler được Reuters dẫn lại.

Air Cargo có thể chịu áp lực kép

Giá nhiên liệu tăng diễn ra trong lúc nhu cầu Air Cargo vẫn đang tăng.

IATA ghi nhận nhu cầu Air Cargo toàn cầu tăng 3,9% trong tháng 7/2026, trong khi công suất chỉ tăng 1,7%.

Điều này tạo ra một môi trường tương đối phức tạp.

Một mặt, nhu cầu hàng hóa vẫn hỗ trợ thị trường.

Mặt khác, chi phí nhiên liệu và các yếu tố địa chính trị có thể làm tăng chi phí khai thác.

Các tuyến bay phải điều chỉnh đường bay cũng có thể tiêu thụ nhiều nhiên liệu hơn.

Doanh nghiệp xuất khẩu cần chuẩn bị gì?

Biến động nhiên liệu khiến việc quản lý chi phí Air Freight trở nên quan trọng hơn.

Doanh nghiệp có thể:

Tối ưu kích thước kiện hàng

Bao bì lớn có thể làm tăng trọng lượng thể tích.

Tối ưu kích thước kiện hàng giúp giảm trọng lượng tính cước.

Theo dõi Fuel Surcharge

Khi nhận báo giá, doanh nghiệp nên kiểm tra riêng phần cước cơ bản và phụ phí nhiên liệu.

Điều này giúp dự toán chi phí chính xác hơn.

Gộp các lô hàng nhỏ

Freight consolidation có thể giúp doanh nghiệp giảm chi phí đối với những lô hàng không quá gấp.

Lên kế hoạch vận chuyển sớm

Đặt chỗ sớm giúp doanh nghiệp chủ động hơn về công suất và lịch bay.

So sánh nhiều phương án

Air Freight phù hợp với hàng cần giao nhanh.

Với hàng không quá gấp, doanh nghiệp có thể cân nhắc Sea Freight hoặc các phương án kết hợp để kiểm soát ngân sách.

Triển vọng thị trường Air Cargo

Dù chi phí nhiên liệu tăng, nhu cầu Air Cargo vẫn có những yếu tố hỗ trợ.

IATA cho biết hoạt động sản xuất, đơn hàng xuất khẩu và thương mại toàn cầu tiếp tục hỗ trợ nhu cầu vận chuyển hàng hóa bằng đường hàng không.

Tuy nhiên, giá Jet Fuel, crack spread và các rủi ro địa chính trị sẽ tiếp tục là những yếu tố cần theo dõi.

Đối với doanh nghiệp xuất khẩu, khả năng kiểm soát chi phí logistics sẽ ngày càng quan trọng.

Câu hỏi thường gặp

1. Jet Fuel Crack Spread là gì?

Đây là mức chênh lệch giữa giá nhiên liệu Jet Fuel và giá dầu thô. Crack spread tăng có thể khiến chi phí nhiên liệu hàng không tăng.

2. Vì sao crack spread ảnh hưởng đến Air Cargo?

Nhiên liệu là một khoản chi phí lớn của hãng hàng không. Khi Jet Fuel tăng giá, chi phí vận chuyển hàng hóa cũng có thể tăng.

3. Giá Jet Fuel hiện đang ở mức nào?

IATA Fuel Price Monitor ghi nhận giá Jet Fuel trung bình toàn cầu gần nhất ở mức 181,46 USD/thùng, tăng 6,1% so với tuần trước.

4. Doanh nghiệp có thể giảm tác động của giá nhiên liệu không?

Có. Doanh nghiệp có thể tối ưu bao bì, gộp hàng, đặt chỗ sớm và so sánh các phương án vận chuyển.

5. Giá nhiên liệu tăng có đồng nghĩa cước Air Freight tăng ngay không?

Không nhất thiết. Cước Air Freight còn phụ thuộc vào nhu cầu, công suất, mùa vụ, tuyến bay và chính sách giá của từng nhà vận chuyển.

Kết luận

Rủi ro Jet Fuel Crack Spread đang trở thành một vấn đề đáng chú ý đối với ngành Air Cargo trong năm 2026. IATA cảnh báo những hạn chế về công suất lọc dầu và sự thiếu linh hoạt của chuỗi cung ứng nhiên liệu có thể khiến thị trường nhạy cảm hơn với các cú sốc nguồn cung.

Trong khi nhu cầu Air Cargo vẫn tăng, chi phí nhiên liệu cao có thể tạo thêm áp lực lên cước vận chuyển và lợi nhuận của các hãng hàng không.

Doanh nghiệp xuất khẩu vì vậy cần chủ động theo dõi giá nhiên liệu, Fuel Surcharge và tối ưu quy cách đóng gói để kiểm soát chi phí logistics tốt hơn.

BestCargo sẽ tiếp tục cập nhật các thay đổi về đội bay, đường bay và thị trường Air Cargo trong nước và quốc tế.

Xem thêm

Sự Cố Máy Bay Chở Hàng Tại Miami: Tác Động Đến Air Cargo

Gửi thực phẩm khô cho du học sinh Châu Âu